Υπάρχει ένα είδος κούρασης που δεν φαίνεται από έξω. Δεν είναι η κούραση από τη δουλειά ή την έλλειψη ύπνου. Είναι η κούραση από το να προσπαθείς — συνεχώς, επίμονα, με όλα όσα έχεις — για ανθρώπους που αγαπάς. Και το χειρότερο είναι ότι το καταλαβαίνεις μόνο αφού έχεις αδειάσει τελείως.
Προσπαθώ να κρατώ αποστάσεις από τους τσακωμούς των άλλων. Όχι από αδιαφορία — από σοφία, νόμιζα.
Ήξερα καλά πώς λειτουργεί αυτό: παίρνεις θέση, βάζεις τον εαυτό σου στη φωτιά, και μετά, όταν εκείνοι τα βρίσκουν πάλι μεταξύ τους — γιατί πάντα τα βρίσκουν — μένεις εσύ εκεί, μόνος, ο κακός της ιστορίας. Ο άνθρωπος που «τόλμησε» να πάρει θέση. Οπότε επέλεγα να μην παίρνω. Επέλεγα να μένω στο περιθώριο, να ακούω, να υποστηρίζω χωρίς να κρίνω.
Αλλά και αυτό είχε το τίμημά του. Γιατί η ουδετερότητα διαβάζεται κι αυτή λάθος. «Δεν με στηρίζεις,» άκουγα. «Αν με νοιαζόσουν, θα ήξερες ποια έχει δίκιο.» Και εγώ εκεί, να προσπαθώ να εξηγήσω ότι ακριβώς επειδή νοιαζόμουν επέλεγα να μην παίρνω μέρος. Ότι η σιωπή μου δεν ήταν εγκατάλειψη — ήταν σεβασμός. Αλλά κάποιοι άνθρωποι δεν θέλουν σεβασμό. Θέλουν στρατό.
«Και όταν τελικά αποφάσισα να σταθώ δίπλα τους — ήξερα από πριν τι θα γινόταν. Το ήξερα. Και έγινε.»
Υπήρξαν στιγμές που υποχώρησα. Που είπα «εντάξει, θα σταθώ δίπλα σου» — γιατί έβλεπα κάποιον να πονάει και δεν άντεχα να τον αφήσω μόνο. Αλλά ήξερα. Κάπου μέσα μου, το ήξερα πάντα. Ότι όταν τα ξανά βρουν — και θα τα ξαναβρίσκουν, αυτό ήταν το μοτίβο — εκείνος που είχε ζητήσει τη βοήθειά μου θα με εγκατέλειπε πρώτος. Θα με άφηνε εκτεθειμένο. Και αυτό που φοβόμουν έγινε, ακριβώς έτσι, όπως το είχα φανταστεί.
Το πιο οδυνηρό δεν είναι να σε προδώσει κάποιος που δεν το περίμενες. Το πιο οδυνηρό είναι να σε προδώσει κάποιος που το περίμενες — και να παρέμεινες δίπλα του παρόλα αυτά, γιατί ήλπιζες ότι ίσως αυτή τη φορά να ήσουν λάθος.
Μου είπε όλα όσα χρειαζόμουν να ξέρω για το πού πραγματικά βρισκόμουν στη ζωή τους.
Παρόλα αυτά — να είστε καλά.
Δεν κρατώ κακία. Αυτό θα ήταν πολυτέλεια που δεν μπορώ να αντέξω — να χαραμίζω άλλη ενέργεια σε κάτι που τελείωσε. Σας εύχομαι ό,τι καλύτερο, ειλικρινά. Αλλά από εδώ και πέρα, αυτό που επιλέγω είναι η ηρεμία μου. Τα άτομα που με βλέπουν πραγματικά. Και ο εαυτός μου — που έμαθε, επιτέλους, να μην δίνει περισσότερα από όσα του επιστρέφουν.
