Στις 29 Μαΐου 2026, το Συμβούλιο της Ευρώπης σε συνεργασία με το Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΑ διοργανώνει ημερίδα επικεντρωμένη στο φαινόμενο των SLAPPs (Στρατηγικών Αγωγών κατά της Δημόσιας Συμμετοχής). Αυτή η διοργάνωση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς τα SLAPPs αποτελούν μία σοβαρή απειλή για την ελευθερία του Τύπου και την ανοιχτή δημόσια συζήτηση, με αρκετούς Έλληνες δημοσιογράφους να βρίσκονται ήδη αντιμέτωποι με τέτοιες νομικές ενέργειες. Πρόκειται για καταχρηστικές δικαστικές διαδικασίες, οι οποίες στοχεύουν στη χειραγώγηση του Τύπου και στην φίμωση των φωνών που ασκούν κριτική σε ζητήματα δημοσίου συμφέροντος.
Οι αγωγές αυτές συνήθως εκκινούν από άτομα ή οργανισμούς σε θέσεις δύναμης και αποσκοπούν στον εκφοβισμό δημοσιογράφων, μέσω υπέρμετρων απαιτήσεων και προσωπικών διώξεων. Η ενδεχόμενη επιτυχία τους μπορεί να οδηγήσει σε άμεσες συνέπειες για την ανεξαρτησία της δημοσιογραφίας και την ανοιχτή πρόσβαση στην πληροφορία.
Η ΕΣΗΕΑ είναι αποφασισμένη να υπερασπιστεί την ελευθερία της έκφρασης με στόχο να διασφαλίσει ένα δημοκρατικό πλαίσιο λειτουργίας της κοινωνίας. Η ένωση έχει διαρκώς προασπιστεί το δικαίωμα των μελών της να ασκούν ανεξάρτητη και αδέσμευτη δημοσιογραφία, προωθώντας έναν ανοιχτό και ζωντανό διάλογο αν και αυτό δεν είναι πάντα ευπρόσδεκτο από κυβερνήσεις ή επιχειρηματικά συμφέροντα.
Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί, όπως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ), έχουν ήδη αρχίσει να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες για να αντιμετωπίσουν συνολικά αυτό το φαινόμενο και να ενδυναμώσουν την προστασία της ελευθερίας του Τύπου.
Η νομολογία του ΕΔΔΑ επιβεβαιώνει τη στήριξη της ελευθερίας της έκφρασης, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση απαιτεί από τις χώρες-μέλη να θεσπίσουν νομοθετικά μέτρα για την καταπολέμηση των SLAPPs. Αυτά τα μέτρα εντάσσονται στο ευρύτερο Ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης για τη Δημοκρατία.
Κατά τη διάρκεια της ημερίδας, θα αναλυθούν οι ευρωπαϊκές κατευθύνσεις σχετικά με τη νομολογία του ΕΔΔΑ και την ενσωμάτωσή τους στο ελληνικό νομικό σύστημα. Η ΕΣΗΕΑ έχει καταθέσει προτάσεις για τη συμπερίληψη της συγκεκριμένης οδηγίας, που μέχρι τώρα αφορά μόνο διασυνοριακές υποθέσεις, ώστε να επεκταθεί και στην εσωτερική έννομη τάξη της χώρας.
Για τον ιδιαίτερα σημαντικό αυτό θέμα, καλούνται όλοι οι ενδιαφερόμενοι να συμμετάσχουν στην ημερίδα, η οποία θα είναι διαθέσιμη και μέσω live streaming.
Παρακάτω παρατίθεται το αναλυτικό πρόγραμμα της ημερίδας:
09:00 – 09:30 | Εγγραφή συμμετεχόντων
09:30 – 10:00 | Εναρκτήρια Συνεδρία
Μαρία Αντωνιάδου, Πρόεδρος της ΕΣΗΕΑ
Χριστίνα Τσαγκλή, Αντιπρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών
Ιωάννης Μπούγας, Υφυπουργός Δικαιοσύνης
Δημήτρης Κιρμικίρογλου, Γενικός Γραμματέας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης
Την εκδήλωση θα παρακολουθήσει ο Χαράλαμπος Σεβαστίδης, Α’ Αντιπρόεδρος της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων (TBC)
10:00 – 12:00 | Συνεδρία Ι – Ευρωπαϊκές Κατευθύνσεις
Συντονίστρια: Αλεξία Κουλούρη, Μέλος του Μορφωτικού Ιδρύματος της ΕΣΗΕΑ
- Η νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου
Γιάννης Κτιστάκις, Πρόεδρος Τρίτου Τμήματος του ΕΔΔΑ, Αν. Καθηγητής Δημοσίου Διεθνούς Δικαίου, Νομική Σχολή ΔΠΘ
- Το Δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Ευάγγελος Νικολάου, Δ.Ν., Πρωτοδίκης
- Η Σύσταση CM/Rec(2024)2 της Επιτροπής Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Αντιμετώπιση των SLAPPs, προοπτικές συνεργασίας και άλλες πρωτοβουλίες του Συμβουλίου της Ευρώπης
Ευαγγελία Βασάλου, Δ.Ν., Υπεύθυνη έργου, Τμήμα Συνεργασιών για την Ελευθερία της Έκφρασης, Συμβούλιο της Ευρώπης
12:00 – 12:15 | Διάλειμμα
12:15 – 14:00 | Συνεδρία ΙΙ – Ανοιχτές Εθνικές Επιλογές
Συντονιστής: Ανδρέας Παναγόπουλος, Β’ Αντιπρόεδρος της ΕΣΗΕΑ
- Ελευθερία του Τύπου και Σύγχρονες Προκλήσεις
Αντώνης Καραμπατζός, Καθηγητής Αστικού Δικαίου, Νομική Σχολή ΕΚΠΑ
- Η Ενσωμάτωση της Οδηγίας 2024/1069/ΕΕ στην Ελληνική Έννομη Τάξη
Χριστίνα Βρεττού, Δ.Ν., Μέλος της Ομάδας Εμπειρογνωμόνων κατά των Στρατηγικών Αγωγών ενάντια στη Δημόσια Συμμετοχή, Ευρωπαϊκή Επιτροπή
- SLAPPs και Eco-SLAPPs στην Ελλάδα
Κατερίνα Νούμτα, Υπεύθυνη Προγραμμάτων & Επικοινωνίας, Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου
Ιάσονας Γουσέτης, Υπεύθυνος Προγραμμάτων και Ανάπτυξης, Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (TBC)
14:00 | Κλείσιμο της Ημερίδας
- Κύρια Συμπεράσματα και Καταληκτικές Παρατηρήσεις
Ευαγγελία Βασάλου, Δ.Ν., Υπεύθυνη έργου, Τμήμα Συνεργασιών για την Ελευθερία της Έκφρασης, Συμβούλιο της Ευρώπης
