Αν και στην ξηρά το GPS είναι πλέον αυτονόητο, στη θάλασσα τα πράγματα είναι διαφορετικά, ιδιαίτερα όταν μιλάμε για τεράστια πολεμικά πλοία.
Για παράδειγμα σε ένα αεροπλανοφόρο όπως το USS Abraham Lincoln αν τα ηλεκτρονικά συστήματα υποστούν παρεμβολές ή τεθούν εκτός λειτουργίας, το πλήρωμα μπορεί να καταφύγει σε μια μέθοδο που μοιάζει να έρχεται από άλλη εποχή, αλλά παραμένει απολύτως χρήσιμη: την αστρική πλοήγηση.
Η πλοήγηση με τα άστρα παραμένει πολύτιμη
Παρά τη σύγχρονη τεχνολογία που διαθέτουν τα σημερινά πολεμικά πλοία, η ικανότητα πλοήγησης με βάση τον ουρανό δεν έχει εξαφανιστεί. Αντίθετα, εξακολουθεί να θεωρείται εξαιρετικά σημαντική ως εφεδρική λύση σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης ή σε σενάρια όπου τα ηλεκτρονικά μέσα δεν είναι αξιόπιστα.
Η λογική είναι απλή. Τα αστέρια, ο ήλιος και το φεγγάρι δεν μπορούν να παραβιαστούν, να μπλοκαριστούν ή να χακαριστούν. Για αυτό και η αστρική πλοήγηση εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται ως μια κρίσιμη δεξιότητα για τα πληρώματα μεγάλων πολεμικών πλοίων, ειδικά όταν επιχειρούν σε εχθρικά περιβάλλοντα.
Τι χρειάζεται για να λειτουργήσει αυτή η μέθοδος
Η αστρική πλοήγηση βασίζεται στην παρατήρηση ουράνιων σωμάτων και στη σύγκριση αυτών των παρατηρήσεων με γνωστά ναυτικά δεδομένα. Για να γίνει αυτό, οι πλοηγοί χρειάζονται έναν καθαρό ορίζοντα, τον ήλιο, τη σελήνη ή αστέρια, αλλά και ειδικά εργαλεία όπως ο εξάντας και οι ναυτικοί χάρτες.
Ο εξάντας επιτρέπει τη μέτρηση γωνιών ανάμεσα στον ορίζοντα και σε ουράνια σώματα. Αυτές οι μετρήσεις, που είναι γνωστές ως θεάσεις, αποτελούν τη βάση της διαδικασίας. Στη συνέχεια, οι πλοηγοί χρησιμοποιούν αλμανάκ και πίνακες για να συγκρίνουν τις πραγματικές παρατηρήσεις με τις θεωρητικές θέσεις των ουράνιων σωμάτων σε συγκεκριμένη ώρα και ημερομηνία.
Πώς βρίσκουν τη θέση τους στη θάλασσα
Αφού ληφθούν οι απαραίτητες μετρήσεις, οι ναυτικοί σχεδιάζουν τις λεγόμενες γραμμές θέσης. Κάθε παρατήρηση οδηγεί σε μια εκτίμηση για το πού βρίσκεται το πλοίο σε σχέση με ένα ουράνιο σώμα. Όταν συνδυαστούν πολλαπλές παρατηρήσεις, οι γραμμές αυτές τέμνονται και αποκαλύπτουν κατά προσέγγιση τη θέση του πλοίου.
Στην πράξη, η διαδικασία δεν σταματά εκεί. Οι πλοηγοί συνδυάζουν τα νέα αυτά στοιχεία με την προηγούμενη εκτιμώμενη θέση του πλοίου και υπολογίζουν πώς αυτό έχει κινηθεί μέσα στον χρόνο. Με αυτόν τον τρόπο μπορούν να διαπιστώσουν αν το σκάφος ακολουθεί τη σωστή πορεία ή αν χρειάζονται διορθώσεις.
Γιατί είναι τόσο σημαντικό για ένα αεροπλανοφόρο
Η ανάγκη για τέτοιες εφεδρικές μεθόδους είναι ακόμη πιο έντονη στην περίπτωση αεροπλανοφόρων όπως το USS Abraham Lincoln. Πρόκειται για τεράστια, σύνθετα και εξαιρετικά κρίσιμα πολεμικά πλοία που επιχειρούν για μεγάλα χρονικά διαστήματα και συχνά βρίσκονται σε περιοχές αυξημένου κινδύνου.
Σε εμπόλεμες ζώνες ή σε αποστολές όπου η χρήση ραδιοσυχνοτήτων και ηλεκτρονικών σημάτων μπορεί να εκθέσει το πλοίο ή να επηρεαστεί από παρεμβολές, η δυνατότητα πλοήγησης χωρίς GPS αποκτά στρατηγική σημασία. Το να μπορεί ένα τέτοιο σκάφος να συνεχίσει να κινείται με ασφάλεια ακόμη και χωρίς ψηφιακά μέσα είναι ζήτημα επιβίωσης και επιχειρησιακής συνέχειας.
