Ο πόλεμος είχε ήδη σκεπάσει τους ουρανούς της Τεχεράνης με τα σύννεφα της καταστροφής μέχρι τις 8 Μαρτίου. Καθώς η βροχή άρχισε να πέφτει, οι κάτοικοι παρατήρησαν ότι ήταν πυκνή, δύσοσμη και με σκούρο χρώμα. Κάποιοι τη χαρακτήρισαν «μαύρη βροχή», καθώς στρώσεις δρόμων, στέγες και αυτοκίνητα καλύφθηκαν από υπολείμματα αιθάλης.
Εκείνη τη νύχτα, το Ισραήλ εξαπέλυσε επιθέσεις σε περισσότερες από 30 εγκαταστάσεις πετρελαίου στο Ιράν. Το μέγεθος των επιθέσεων και οι πυρκαγιές που ακολούθησαν ήταν τόσο σοβαρές, που Αμερικανοί αξιωματούχοι ανησυχούσαν για τη στρατηγική λογική πίσω από αυτές αμφισβήτησαν τη στρατηγική τους.
Η καταστροφή, ωστόσο, δεν περιορίστηκε μόνο εκεί. Από τον καπνό πάνω από τη Φουτζέιρα και τους κινδύνους που επέφεραν οι διαρροές πετρελαίου στα ύδατα του Κόλπου, μέχρι τις καμένες γεωργικές εκτάσεις και τη μόλυνση στο νότιο Λίβανο, το περιβαλλοντικό κόστος αυτής της σύγκρουσης διαχέεται σε ολόκληρη την περιοχή.
Σύμφωνα με αποδεικτικά στοιχεία από ανοιχτές πηγές, δορυφορικές εικόνες, πλάνα από κοινωνικά δίκτυα και επίσημες δηλώσεις, παρουσιάζεται μια εκτίμηση της οικολογικής κρίσης που αναπτύσσεται στο Ιράν, τον Κόλπο και τον Λίβανο. Οι επιπτώσεις είναι ποικίλες και εκτεταμένες, επηρεάζοντας τη γη, τη θάλασσα και τον αέρα.
Ορισμένες συνέπειες είναι ορατές μέσω καπνού, διαρροών και μπάζων, ενώ άλλες παραμένουν κρυφές. Στις πρώτες εβδομάδες του πολέμου, απελευθερώθηκαν πάνω από 5 εκατομμύρια τόνους ισοδύναμου διοξειδίου του άνθρακα, κύριος παράγοντας βλάβης στο περιβάλλον.
Οι ερευνητές υπολογίζουν ότι κάθε επίθεση με ρουκέτα απελευθερώνει περίπου 0,14 τόνους CO2 ισοδύναμο, ένα νούμερο που ισοδυναμεί με την κατανάλωση ενός αυτοκινήτου για 350 μίλια. Οι εκπομπές αυτές προέρχονται όχι μόνο από τις επιθέσεις, αλλά και από όλες τις συνδεόμενες διαδικασίες, όπως οι εκπομπές από αεροσκάφη, οι ναυτικές επιχειρήσεις και η κατανάλωση καυσίμου.
Αυτές οι εκπομπές είναι ενδεικτικές της συνολικής οικολογικής ζημιάς που προκάλεσε ο πόλεμος, αν και μεγάλο μέρος της ρύπανσης είναι δύσκολα μετρήσιμο καθώς η σύγκρουση συνεχίζεται. Οικολογικές συνέπειες που δεν είναι άμεσα ορατές, όπως η μόλυνση εδαφών και υδάτων, απαιτούν χρόνο για να εκτιμηθούν.
Συχνά αναφέρεται ότι το περιβάλλον είναι το «σιωπηλό θύμα» του πολέμου. Επτά εβδομάδες μετά την αρχή των εχθροπραξιών με το Ιράν, καθώς ο κόσμος γιορτάζει την Ημέρα της Γης, η φύση πληρώνει ένα ανυπολόγιστο τίμημα για τις ανθρώπινες συγκρούσεις.
Περιβαλλοντική Κρίση
ανακοίνωσε το Γαλλικό Πρακτορείο.
Στο Ιράν, περισσότερα από 7.645 κτίρια έχουν καταστραφεί λόγω του πολέμου, σύμφωνα με δορυφορικές εκτιμήσεις από το Conflict Ecology, εργαστήριο γεωχωρικής έρευνας στο Πανεπιστήμιο του Όρεγκον. Μόνο στην Τεχεράνη, πάνω από 1.200 κτίρια, συμπεριλαμβανομένων στρατιωτικών εγκαταστάσεων, έχουν πληγεί σοβαρά.
Ωστόσο, οι κατεστραμμένες κατασκευές είναι μόνο το επιφανειακό μέρος της πραγματικότητας. Η μόλυνση του εδάφους, του νερού και η συσσώρευση συντριμμιών είναι συχνά πιο αργές στην ανίχνευση και δύσκολες να ποσοτικοποιηθούν.
Ο Antoine Kallab, πολιτικός σύμβουλος και ακαδημαϊκός που έχει μελετήσει τις περιβαλλοντικές καταστροφές στον Λίβανο, επισημαίνει τη μακροχρόνια ζημία: «Οποιοσδήποτε ενεργός πόλεμος που οδηγεί σε εκτοπισμό, όπου οι άνθρωποι αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τις κοινότητές τους και τις γεωργικές τους εκτάσεις, σίγουρα έχει αντίκτυπο στο περιβάλλον», λέει.
Η ζημιά στις υποδομές μπορεί να προκαλέσει μακροχρόνια ρύπανση, καθώς οι τοξικές ουσίες παραμένουν στο περιβάλλον πολύ μετά την υποχώρηση των εχθροπραξιών. «Ενώ ο καπνός που δημιουργείται μπορεί να διαλυθεί γρήγορα, τα τοξικά υλικά που απελευθερώνονται παραμένουν στο έδαφος και το νερό,» σημειώνει.
Η κλίμακα των επιπτώσεων είναι τρομακτική. Σύμφωνα με τον Kallab, κατά τη διάρκεια του προηγούμενου πολέμου με το Ισραήλ το 2024, ο Λίβανος παρήγαγε μεταξύ 15 και 20 εκατομμυρίων τόνων ερειπίων σε μόλις τρεις μήνες — ποσότητα που θα απαιτούσε 20 χρόνια ειρηνικής περιόδου για να παραχθεί.
Αυτά τα μπάζα δεν είναι αδρανή. Όταν κτίρια ανατινάζονται ή κατεδαφίζονται, τα συντρίμμια απελευθερώνουν πλαστικά, διαλύτες, βαρέα μέταλλα και άλλους ρύπους στο έδαφος και το νερό. Η περιβαλλοντική ζημία επιδεινώνεται καθώς υποδομές όπως σπίτια, δρόμοι και συστήματα ύδρευσης καταρρέουν.
